ރޭގަނޑު 9:02 ގައި ބަރލިންގައި ހުރި ފަތުރުވެރިއަކު، ބުކިންގ ޕްލެޓްފޯމެއް މެދުވެރިކޮށް ރާއްޖޭގެ ގެސްޓްހައުސެއްގެ އެންމެ ފަހު ކޮޓަރި ބުކްކުރެއެވެ. މި ބުކިންގ ގެސްޓްހައުސްގެ ސިސްޓަމަށް ވާސިލުވެ، އެހެން ވެބްސައިޓްތަކުގައި އެ ކޮޓަރި ބަންދުކުރުމުގެ މަސައްކަތް ސިސްޓަމުން ފަށައެވެ. ނަމަވެސް، 9:04 ގައި ސިންގަޕޫރުގައި ހުރި އެހެން ފަތުރުވެރިއަކަށް، އެ ކޮޓަރި އަދިވެސް ހުސްކޮށް އިންކަމަށް ދައްކާތީ އެ ކޮޓަރި ބުކްކުރެއެވެ. މިހާރު ދެ މީހުންނަށްވެސް ބުކިންގ ކަށަވަރުވި ކަމުގެ ކޮންފަރމޭޝަން ލިބިއްޖެއެވެ. ވެރިފަރާތުގެ އަތުގައި އޮތީ އެންމެ ކޮޓަރިއެކެވެ؛ އެކަމަކު ވެވިފައި އޮތީ ދެ ވައުދެވެ. މިއީ ހިނގާފައިވާ ވަކި ހާދިސާއެއް ނޫނެވެ؛ މިސާލެކެވެ. މިއިން އުފެދޭ ސުވާލަކީ، ހުރިހާ ޕްލެޓްފޯމެއް ގުޅިފައިވާއިރުވެސް އެއް ކޮޓަރިއެއް ދެފަހަރަށް ވިކެން މެދުވެރިވަނީ ކީއްވެގެން ހެއްޔެވެ؟

އެއް ކޮޓަރި ދެ ފަހަރަށް ފެންނަން މެދުވެރިވާ ސަބަބު

ބުކިންގ ޕްލެޓްފޯމަކާއި ހޮޓަލުގެ ޕްރޮޕަޓީ މެނޭޖްމަންޓް ސިސްޓަމަކީ (ޕީ.އެމް.އެސް) ގުޅިފައިވާ އެއް ސިސްޓަމެއް ނޫނެވެ؛ އެއީ ވަކިވަކި ދެ ކޮމްޕިއުޓަރެވެ. އެއް ޗެނަލުން ކޮޓަރިއެއް ވިކުމުން، އެ މައުލޫމާތު މައި ސިސްޓަމަށް ގޮސް، އަދި އެހެން ޗެނަލްތަކަށް އަލުން ފޮނުވަން ވަގުތުކޮޅެއް ނަގައެވެ. މި ވަގުތުކޮޅުގެ ތެރޭގައި އެކި ވެބްސައިޓްތަކުގައި ކޮޓަރި ލިބެންހުރި މިންވަރު ދައްކަނީ ތަފާތުކޮށެވެ. ކޮމްޕިއުޓަރ ސައިންސްގައި މިއަށް ކިޔަނީ "ކޮންސިސްޓެންސީ" ގެ މައްސަލައެކެވެ؛ މާނައަކީ ބައެއް ސިސްޓަމްތަކުގައި އެވަގުތު ހުންނަނީ ބާވެފައިވާ ނުވަތަ އަދާހަމަނުވާ މައުލޫމާތެވެ.

ސިސްޓަމްތައް ގުޅުވައިދޭ ޓެކްނިކަލް ލިޔެކިޔުންތަކުން އެނގޭ ގޮތުގައި، ކޮޓަރި ލިބެންހުރި މިންވަރު އަދާހަމަވަނީ ސީދާ ފޮނުވާ އަމުރުތަކުންނެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި ކޮޓަރީގެ އަދަދު ބަދަލުކުރުމާއި، ވަކި ބާވަތެއްގެ ކޮޓަރި ވިއްކުން ބަންދުކުރުން ހިމެނެއެވެ. އަދި ހޮޓެލް ސޮފްޓްވެއަރ ފޯރުކޮށްދޭ ފަރާތްތަކުގެ ގައިޑްތަކުގައިވެސް އެންމެ ފަހު ކޮޓަރި އެއްފަހަރާ ދެ ފަރާތަށް ވިކުމާއި، ލިބެންހުރި އަދަދު އަދާހަމަވުމަށް ހުރަސްއެޅޭ ޓެކްނިކަލް މައްސަލަތައް ބަޔާންކޮށްފައިވެއެވެ. މިއީ ޓެކްނޮލޮޖީގެ ގޮތުން ދިމާވެދާނެ ކަންކަމެވެ. އޭގެ މާނައަކީ ރާއްޖޭގެ ހުރިހާ ތަނެއްގައި މި މައްސަލަ އާންމުވެފައި އޮތުމެއް ނޫނެވެ.

މީގެ ވިޔަފާރީގެ ނަތީޖާ، އޮންލައިން ޓްރެވަލް އޭޖެންޓުންގެ (އޯ.ޓީ.އޭ) ކޮމިޝަނުން އިތުރު ޑިމާންޑް އުފެދޭތޯ އެމް.ޓީ.އޯ އިން ދިރާސާކުރާ މައްސަލައާ ތަފާތެވެ. މި ހާލަތުގައި، ދެ ފަތުރުވެރިންނަކީވެސް ހަގީގީ ކަސްޓަމަރުންނެވެ. ފަސޭހައިން ބުކިންގ ހެއްދުމުގެ ނިޒާމަކީ ފަތުރުވެރިންނަށް އެހީއަކަށް ވިޔަސް، ނިމިފައިވާ މުއާމަލާތަކަށް ދެވޭނެ ހަގީގީ ކޮޓަރިއެއް އެ ތަނެއްގައި ހުންނަންވާނެއެވެ.

ފަސް މިނެޓުގެ ލަސްވުމަކުން ކުރިމަތިވާ ގެއްލުން

މިފަދަ މައްސަލައެއް ދިމާވުމުގެ ފުރުސަތު ބިނާވަނީ، ބާ މައުލޫމާތު ފެންނަން ހުންނަ ވަގުތުކޮޅުގެ ތެރޭގައި އިތުރު ބުކިންގތައް އަންނަ މިންވަރެއްގެ މައްޗަށެވެ. މިސާލަކަށް، އެ ތާރީޚަށް އެ ބާވަތުގެ ކޮޓަރިއަކަށް ކޮންމެ 100 މިނެޓަކުން އެއް ބުކިންގ އަންނަ ކަމަށް ބަލަމާ ހިނގާށެވެ. މި އާދައިގެ މޮޑެލްއިން ދައްކާ ގޮތުގައި، ސިސްޓަމް އަދާހަމަވާން 5 މިނެޓު ނަގާނަމަ، އިތުރު ބުކިންގެއް އައުމުގެ ފުރުސަތަކީ ގާތްގަނޑަކަށް %4.9 އެވެ. އަދި 15 މިނެޓަށް މި ވަގުތު ދިގުލައިގެން ހިނގައްޖެނަމަ، އެ ފުރުސަތު %13.9 އަށް މައްޗަށް ދެއެވެ.

މިއީ މުޅި ދާއިރާގެ ޖުމްލަ ހިރާސް ދައްކުވައިދޭ އަދަދުތަކެއް ނޫނެވެ. ބުކިންގތައް އަންނަނީ ވަކިވަކި ވަގުތުތަކަށް ފުނިޖެހިގެން ކަމަށްވެފައި، އެކި ޗެނަލްތަކުގެ ޓްރެފިކާއި ފަތުރުވެރިންގެ އުޅުމަށް އަންނަ ބަދަލުތައް މި މޮޑެލްގައި ނުހިމެނެއެވެ. މީގެ ބޭނުމަކީ މައުލޫމާތު އަދާހަމަވުމުގައި ލަސްވާ ވަގުތުކޮޅުގެ ނުރައްކާ ބޮޑުކަން ސާފުކޮށްދިނުމެވެ. އަވަހަށް އަދާހަމަވުމުން މި ފުރުސަތު ކުޑަކުރެވުނު ނަމަވެސް، އެއްފަހަރާ ހިނގާ މުއާމަލާތްތަކުގެ ރޭސް މުޅިން ހުއްޓުވުމަކީ ނާދިރު ކަމެކެވެ.

އަދި މީގެ މާލީ ގެއްލުމަކީ ހަމައެކަނި ފައިސާ އަނބުރާ ދެއްކުމެއް ނޫނެވެ. އެހެން ތަނަކަށް ބަދަލުކުރުމާއި، ދަތުރުފަތުރާއި، ބަދަލުގައި ހޯދައިދޭ ތަނުގެ ޚަރަދާއި، މުވައްޒަފުންގެ ވަގުތާއި، ގެއްލިގެންދާ އިތުބާރުގެ އަގު އެ ކޮޓަރިން ލިބޭ ފައިދާއަށްވުރެ އެތައް ގުނައެއް ބޮޑުވެދާނެއެވެ. ދެވޭ ވިޔަފާރީގެ ވައުދެއްގެ އިތުބާރު ހިފެހެއްޓުމުގެ މުހިންމުކަން އެމް.ޓީ.އޯ އިން ފާހަގަކުރާ ފަދައިން، ބުކިންގ ކަށަވަރުވުމަކީ ފަތުރުވެރިޔާގެ ހިތުގައިވާ ހުރިހާ ޝައްކުތަކެއް ފިލައިގެންދާ ކަމެކެވެ.

ކޮޓަރި ފޮރުވުމަކާ ނުލައި ބުކިންގ ރައްކާތެރިކުރުން

މެނޭޖަރުން ޖެހޭނީ ބުކިންގ ކަށަވަރުވާ ހިސާބުން ފެށިގެން، ގުޅިފައިވާ ހުރިހާ ޗެނަލްތަކަކުން އެ ކޮޓަރި ބަންދުވާން ނަގާ ވަގުތު ދިރާސާކުރާށެވެ. އާދައިގެ ހާލަތްތަކުގައާއި އެންމެ ދަށް ހާލަތްތަކުގައި ސިސްޓަމް އަދާހަމަވާން ނަގާ ވަގުތާއި، އަދާހަމަނުވެ ދޫކޮށްލާ މިންވަރާއި، ގުޅުވާފައި ނެތް ކޮޓަރީގެ ބާވަތްތަކާއި، ކޮޓަރި ހުސްވުމަށްފަހު އަންނަ ބުކިންގތައް ދެނެގަންނަންވާނެއެވެ. އަދި ކެންސަލްކުރުމުގެ މަރުހަލާތައްވެސް ޓެސްޓްކުރަންވާނެއެވެ. ރުޅިގަދަވެފައި ހުރި މެހެމާނަކު ފާލަމަށް ފޭބުމުން ސަބަބު ބަޔާންކޮށްދިނުމަށްވުރެ، މައްސަލަ ޖެހުނު ވަގުތު ސިސްޓަމުން ވަގުތުން އިންޒާރެއް ލިބުން މާ ފައިދާހުއްޓެވެ.

މި ވިސްނުމަކީ ޚިދުމަތްތައް ހަވާލުކުރުމުގެ އިތުބާރު ބޮޑުކުރުމަށް އެމް.ޓީ.އޯ އިން ދައްކާ ވާހަކައާ އެއްގޮތް ވިސްނުމެކެވެ؛ ހަމައެކަނި ތަފާތަކީ މިތަނުގައި މައުލޫމާތު ބަދަލުވަނީ ސޮފްޓްވެއަރތަކުގެ މެދުގައި ކަމެވެ. އަދި ތަނުގެ ޖާގަ ފުރިބާރުވެފައި އޮންނައިރު ކުއްލި ލޮޅުންތަކަށް ޖާގަ ކުޑަވާ ސަބަބުވެސް މިއިން ހާމަވެއެވެ. ނުރައްކާ ބޮޑު ދުވަސްވަރު، އެއް ކޮޓަރި އޮންލައިންކޮށް ނުވިއްކައި ބެހެއްޓުމަކީ ރައްކާތެރިކަމެއް ކަމުގައި ވިޔަސް، އޭގެ އަގެއްވެސް ވެއެވެ؛ އެއީ އެ ކޮޓަރި ފައިދާއާއެކު ވިކިދާނެ ފުރުސަތު ގެއްލުމެވެ.

ވިސްނުންތެރި ގޮތަކީ، ޑަބަލް ބުކިންގއަކުން ލިބިދާނެ ގެއްލުމާއި، ކޮޓަރިއެއް ނުވިއްކައި ބަހައްޓައިގެން ގެއްލޭ އާމްދަނީ އަޅާކިޔުމެވެ. ކުދި ތަންތަނުގައި ބޭނުންކުރަންޖެހޭ އުސޫލުތައް ބޮޑެތި ރިޒޯޓުތަކާ ތަފާތުވާނެއެވެ؛ އެންމެ ކޮޓަރިއެއް ހުންނަ ކެޓަގަރީއެއްގެ ހަމައެކަނި ވިކިލުން ފަސޭހައިން ދޫކޮށެއް ނުލެވޭނެއެވެ. ސޮފްޓްވެއަރއެއް ގަތުމުގެ ކުރިން، ޗެނަލްތައް ގުޅުވާފައިވާ ގޮތާއި، މައްސަލަތައް ރެކޯޑުވާ ގޮތާއި، ކެންސަލްވާ ކޮޓަރި އަލުން ވިއްކުމަށް ހުންނަ ސެޓިންގތަކާއި، ކޮޓަރިތައް ކޮންޓްރޯލްކުރަނީ ކޮން ސިސްޓަމަކުންކަން ވެރިން ޔަގީންކުރަންވާނެއެވެ.

އިސްވެ ބަޔާންކުރެވުނު ދެ ފަތުރުވެރިންގެ މިސާލަށް އަލުން ބަލަމާ ހިނގާށެވެ. ހޮޓަލުގެ ސިސްޓަމަށް ފުރަތަމަ ވަނީ ކާކުގެ ބުކިންގ ކަމެއް އެއިން އެކަކަށްވެސް ނޭނގެއެވެ. އެމީހުންނަށް އެނގޭހާވެސް ކަމަކީ ކޮޓަރިއެއް ލިބޭނެކަމުގެ ވައުދު ވެވިފައިވާ ކަމެވެ. އިތުބާރު ހިފޭ ޑިސްޓްރިބިއުޝަން ނިޒާމެއްގެ ސިފައަކީ އަދާހަމަވުމުގެ ލަސްތައް ކުޑަކުރުމާއި، މައްސަލަތައް ދެނެގަތުމާއި، އަދި ރައްކާތެރިކަމަށްޓަކައި އިންވެންޓްރީން މިންވަރެއް ހިފެހެއްޓުމަކީ ފައިދާހުރި ކަމެއްތޯ ވިސްނުންތެރިކަމާއެކު ނިންމުމެވެ.

މީގެން ލިބޭ އެންމެ ފުން ވިސްނުމަކީ، ޑިޖިޓަލް ގޮތުން ފޯރާ ދުރުމިނާއި ޑިޖިޓަލް އިތުބާރަކީ މުޅިން ތަފާތު ދެ ކަމެއް ކަމެވެ. ބުކިންގ ޗެނަލްތައް ގިނަކުރުމުން ޑިމާންޑް އިތުރުކުރެވިދާނެއެވެ. އެކަން ވާނީ، ލިބެންހުރި މިންވަރުގެ ސައްހަ މައުލޫމާތު ހުރިހާ ދިމާއަކަށްވެސް އެއް ހަމައެއްގައި ފޯރުކޮށްދެވިގެންނެވެ. ހުރިހާ މުއާމަލާތެއް ފުރިހަމައަށް ކާމިޔާބުވާނެ ކަމުގެ ޔަގީންކަން ޓެކްނޮލޮޖީއަކަށް ނުދެވޭނެއެވެ؛ ނަމަވެސް، ވިސްނުންތެރި ފިޔަވަޅުތަކާއެކު މިފަދަ މައްސަލަތައް މަދުކޮށް، އަވަހަށް ހައްލުކުރެވިދާނެއެވެ.

ފަތުރުވެރިކަމުގެ ވިޔަފާރީގައި، އެންމެ ފަހު ކޮޓަރިއަކީ އަގުބޮޑު މުދަލެކެވެ. އެހެންނަމަވެސް، އެ ކޮޓަރި ކަށަވަރުކޮށްދިނުމާ ގުޅިފައިވާ އިތުބާރުގެ އަގު އެއަށްވުރެވެސް މާ ބޮޑެވެ.