ޔޫރަޕުގެ ދެމަފިރިއަކު ރާއްޖޭގައި ޗުއްޓީ ހޭދަކުރުމަށް ރާވަމުންދާ ކަމަށް ބަލަމާ ހިނގާށެވެ. އެއް ގޮތަކީ ފެބުރުވަރީ މަހު ހަތަރު ރޭ އަދި އަހަރުގެ ފަހުކޮޅު އިތުރު ހަތަރު ރޭ ހޭދަކުރުމެވެ. އަނެއް ގޮތަކީ އެއްފަހަރުން އަށް ރޭގެ ޗުއްޓީއެއް ހޭދަކުރުމެވެ. މި ދިގު ޗުއްޓީގައި ޑައިވްކުރުމާއި، މީހުން ދިރިއުޅޭ ރަށްރަށަށް ޒިޔާރަތްކުރުމުގެ އިތުރުން ހަމަހިމޭން މާހައުލެއްގައި އަރާމުކޮށްލަން ވަގުތު ލިބޭނެއެވެ. ދެ ގޮތުގައި ވެސް ރިސޯޓުގައި ހޭދަކުރަނީ ޖުމްލަ އަށް ރެއެވެ. ހޮޓަލަކަށް ބަލާއިރު މިއީ ހަމައެކަނި ޗުއްޓީގެ މުއްދަތު ކަނޑައެޅުމުގެ އާދައިގެ ނިންމުމެކެވެ. ނަމަވެސް، ޖައްވަށް ބަލާއިރު ދެކޮޅު ދަތުރު ކުރާ އަދަދަކީ ވަރަށް މުހިންމު ކަމެކެވެ. ފަތުރުވެރިން އަންނަ އަދަދު އިތުރުކުރުމުގެ ބަދަލުގައި، އެމީހުން ހޭދަކުރާ މުއްދަތު އިތުރުކުރުމަކީ ފަތުރުވެރިކަމުގެ ސަބަބުން ތިމާވެއްޓަށް ކުރާ ނޭދެވޭ އަސަރުތައް ހިސާބުކުރާ މިންގަނޑު ބަދަލުކޮށްލެވިދާނެ ކަމެއް ހެއްޔެވެ؟

ވައިގެ ދަތުރަކީ އެއްފަހަރު ކުރާ ކަމެއް؛ އެކަމަކު ރޭތައް ދަނީ އިތުރުވަމުން

ދަތުރުފަތުރުގެ ސަބަބުން ޖައްވަށް ބޭރުވާ ގޭހުގެ މިންވަރު ބެހިގެންވަނީ މައިގަނޑު ދެ ބަޔަކަށެވެ. މަންޒިލަށް ވާސިލުވުމަށް ކުރާ ދަތުރަކީ މުޅި ދަތުރާ ގުޅިފައިވާ ބޮޑު ހޭދައެކެވެ. ދެން ހުންނަ ތަނާއި، ކެއިންބުއިމާއި، އެކި ހަރަކާތްތަކުގެ ސަބަބުން ޖައްވަށް ބޭރުވާ ގޭސް އިތުރުވަމުންދަނީ ހޭދަކުރާ މުއްދަތު ދިގުވާ ވަރަކަށެވެ. ދަތުރުގެ ހޭދަ ގިނަ ރޭތަކަކަށް ބަހާލުމުން ކޮންމެ ރެއަކަށް ޖެހޭ މިންވަރު މަދުވި ނަމަވެސް، އެ ދަތުރުގެ ސަބަބުން ޖައްވަށް ބޭރުވި ޖުމްލަ ގޭހުގެ މިންވަރަކަށް ބަދަލެއް ނާދެއެވެ.

މިސާލަކަށް، ދެކޮޅު ދަތުރުގެ ސަބަބުން 1،200 ކިލޯގްރާމްގެ ކާބަންޑައިއޮކްސައިޑް އިކުއިވަލެންޓް ބޭރުވާ އަދި ހުރުމާއި އެހެނިހެން ހަރަކާތްތަކަށް ކޮންމެ ރެއަކަށް 25 ކިލޯގްރާމް އިތުރުވާ ފަތުރުވެރިއަކަށް ބަލަމާ ހިނގާށެވެ. ހަތަރު ރޭގެ ޗުއްޓީއަކުން ޖުމްލަ 1،300 ކިލޯގްރާމް ނުވަތަ ކޮންމެ ރެއަކަށް 325 ކިލޯގްރާމް ބޭރުވެއެވެ. އަށް ރޭގެ ޗުއްޓީއަކުން ޖުމްލަ 1،400 ކިލޯގްރާމް ނުވަތަ ކޮންމެ ރެއަކަށް 175 ކިލޯގްރާމް ބޭރުވެއެވެ. ކޮންމެ ރެއަކަށް ޖެހޭ ނިސްބަތް ވަރަށް ބޮޑަށް ދަށްވި ނަމަވެސް، ޖުމްލަ ގޮތެއްގައި ބޭރުވި މިންވަރު ވަނީ 100 ކިލޯގްރާމް އިތުރުވެފައެވެ.

މި ފަރަގު ދެނެގަތުމަކީ މުހިންމު ކަމެކެވެ. ރާއްޖޭގެ 'ސެވަން-ނައިޓް ޓޫރިޒަމް ރީސެޓް' ދިރާސާގައި، ފަތުރުވެރިން ހޭދަކުރާ ރޭތަކާއި ރާއްޖެ އަންނަ ފަތުރުވެރިންގެ އަދަދު ވަކިން މިނަންޖެހޭ ސަބަބުތައް ވަނީ ބަޔާންކޮށްފައެވެ. 'އެކްސްޓްރާ-ނައިޓް ޑިވިޑެންޑް' އިން ދައްކައިދެނީ އިތުރުވާ ރޭތަކުން ވިޔަފާރިއަށް ލިބޭ ފައިދާއެވެ. ނަމަވެސް ކޮޓަރިއަކުން ލިބޭ އާމްދަނީ އިތުރުވުމަކުން، ނުވަތަ ރެއަކަށް ޖެހޭ ކާބަންގެ މިންވަރު ދަށްވުމަކުން، ޖައްވަށް ބޭރުވާ ޖުމްލަ ގޭހުގެ މިންވަރު މަދުވި ކަމަކަށް ނުބެލެވޭނެއެވެ.

ނަތީޖާ ބަދަލުކޮށްލާ އަޅާކިޔުން

ދެން ހަތަރު ރޭގެ ދެ ދަތުރާއި، އަށް ރޭގެ އެއް ދަތުރު އަޅާކިޔަމާ ހިނގާށެވެ. ކުރިން ދެންނެވި މިސާލުގެ މިންގަނޑުން ބަލާއިރު، ދެ ދަތުރުން ޖުމްލަ 2،600 ކިލޯގްރާމް ބޭރުވާއިރު، އަށް ރޭގެ އެއް ދަތުރުން ބޭރުވަނީ 1،400 ކިލޯގްރާމެވެ. މި ދެމެދުގައިވާ 1،200 ކިލޯގްރާމްގެ ފަރަގު އަންނަނީ ދެކޮޅު ދަތުރެއް މަދުވުމުންނެވެ. މިއީ ހަގީގީ ދަށްވުމެކެވެ. އެކަމަކު މި ނަތީޖާ ހާސިލުވާނީ ދިގު ޗުއްޓީގެ ސަބަބުން ދެވަނަ ދަތުރު ހަގީގަތުގައި ވެސް ނުކޮށް ދޫކޮށްލައިފި ނަމައެވެ.

މިކަމުގައި މުޅި ނިޒާމަށް ބަލަންޖެހޭކަން އިލްމީ ދިރާސާތަކުން ކަށަވަރުވެއެވެ. 2024 ވަނަ އަހަރު 'ނޭޗާ ކޮމިއުނިކޭޝަންސް' ގައި ޝާއިއުކުރި ދިރާސާއެއްގައި ލަފާކޮށްފައިވާ ގޮތުގައި، 2019 ވަނަ އަހަރު ފަތުރުވެރިކަމުގެ ސަބަބުން 5.2 ބިލިއަން ޓަނުގެ ކާބަންޑައިއޮކްސައިޑް އިކުއިވަލެންޓް ބޭރުވެފައިވެއެވެ. މިއީ ދުނިޔޭގެ ޖުމްލަ ގްރީންހައުސް ގޭހުގެ %8.8 އެވެ. މީގެ އިތުރުން 14 އޮކްޓޫބަރު 2026 ގައި ޝާއިއުކުރި ދިރާސާއެއްގައި، ވިލާތުގެ އިއްތިހާދުގެ 26 ގައުމެއްގެ މައުލޫމާތަށް ބިނާކޮށް ދައްކާފައިވަނީ، ޗުއްޓީ ހޭދަކުރާ މުއްދަތު ދިގުވުމާއި ގައުމީ ފެންވަރުގައި ޖައްވަށް ބޭރުވާ ގޭސް މަދުވުމާ ގުޅުމެއްވާ ކަމެވެ. ނަމަވެސް އެ ދިރާސާގެ މުސައްނިފުން ފާހަގަކުރާ ގޮތުގައި، ގައުމުތަކުގެ މެދުގައި ތަފާތުތައް ހުރުމުން، ވަކި ފަތުރުވެރިއަކު ހުންނަ މުއްދަތު ދިގުކުރުމަކީ ޖައްވަށް ބޭރުވާ ގޭސް މަދުވާނެ ކަމުގެ ފުރިހަމަ ހެއްކެއް ނޫނެވެ.

މިއީ 'ޑިސްޓަންސް ޕްރީމިއަމް' މާނަކުރާ ގޮތް ވެސް ވިޔަފާރިތަކަށް ބަދަލުކޮށްލާނެ ކަމެކެވެ. ދުރު ރަށަކަށް ދިއުމަށް ހިނގާ ހަރަދު، އެ ރަށަކުން ލިބޭ ހާއްސަ ތަޖުރިބާތަކުން ފޫބެއްދިދާނެއެވެ. ނަމަވެސް އެ ތަޖުރިބާތަކަކީ ދިގު ދަތުރުގެ ސަބަބުން ތިމާވެއްޓަށް ލިބޭ ގެއްލުމުގެ ބަދަލަކަށް ނުވެއެވެ. ހަމައެފަދައިން، ދަތުރުފަތުރުގެ ދަތިތައް ކުޑަކުރުމުން ބުކިން އިތުރުވި ނަމަވެސް، އެއީ ފަތުރުވެރިޔާ ދަތުރުކުރާ މިންވަރަށް އަންނަ ބަދަލެއްކަން ސާބިތެއް ނުކުރެވެއެވެ.

އިތުރުވާ ރޭތަކުގެ ބަދަލުގައި، ނުކޮށް ދޫކޮށްލެވޭ ދަތުރުތައް ގުނުން

ފަތުރުވެރިކަން އިޝްތިހާރުކުރާ އިދާރާތަކަށް އެންމެ ބޭނުންތެރި މިންގަނޑުތަކަކީ: އެތެރެވާ ކޮންމެ ދަތުރަކަށް ފަތުރުވެރިޔާ ހޭދަކުރާ ރޭތަކުގެ އަދަދާއި، ފަތުރުވެރިޔާ ހޭދަކުރާ ރެއަކަށް ޖެހޭ ލަފާކުރެވޭ ކާބަން މިންވަރާއި، އަދި ދަތުރުފަތުރާ ގުޅިގެން ޖައްވަށް ބޭރުވާ ޖުމްލަ ގޭހުގެ މިންވަރެވެ. މިއިން ކޮންމެ މިންގަނޑަކުން ވެސް ލިބެނީ ތަފާތު މައުލޫމާތެކެވެ. ރިސޯޓެއްގައި މީހުން ތިބޭ މުއްދަތު ދިގުވުމުން ހަކަތަ ބޭނުންކުރާ މިންވަރު އިތުރުވި ނަމަވެސް، ކާބަން އިންޓެންސިޓީ ރަނގަޅު ކުރެވިދާނެއެވެ. އަދި މަންޒިލަކަށް ބަލާއިރު އިންޓެންސިޓީ ރަނގަޅުވި ނަމަވެސް، ފަތުރުވެރިން އަންނަ އަދަދު އިތުރުވާ ވަރަކަށް ޖުމްލަ ބޭރުވާ ގޭހުގެ މިންވަރު އިތުރުވެގެންދެއެވެ.

މިކަމުގައި އަމަލީ ގޮތުން ކުރެވިދާނެ އެއް ކަމަކީ، ކޮޓަރި ހުސްކޮށް ހުންނަ ދުވަސްވަރު އަށް ރޭގެ ޗުއްޓީ ޕެކޭޖުތައް ތައާރަފުކޮށް، މި ދިގު ޗުއްޓީ ނުނެގި ނަމަ އެހެން ދަތުރެއް ކުރާނަންތޯ ފަތުރުވެރިންނާ ސުވާލުކުރުމެވެ. މި ޖަވާބުތަކަކީ ފަތުރުވެރިންގެ ނިޔަތް ހުރި ގޮތް ކަމުގައި ބެލެވިދާނެއެވެ. ނަމަވެސް މިއީ ދަތުރު ހަގީގަތުގައި ވެސް ނުކޮށް ދޫކޮށްލި ކަމުގެ ކަށަވަރު ހެއްކެއް ނޫނެވެ. ތަކުރާރުކޮށް އަންނަ މީހުންގެ މައުލޫމާތާއި، އެމީހުން އަންނަ ގައުމުތަކާއި، ދަތުރުގެ ދުރުމިނާއި، އަދި ހޮޓަލުގައި ހަކަތަ ބޭނުންކުރާ މިންވަރު ބަލައިގެން މި އަންދާޒާތައް އިތުރަށް ހަރުދަނާ ކުރެވިދާނެއެވެ.

މިކަމުގައި އެންމެ މުހިންމީ، ދަތުރެއް ނުކޮށް ދޫކޮށްލުމުން ސަލާމަތްވާ ގެއްލުމާއި، ޗުއްޓީ ދިގުކުރުމުން އިތުރުވާ ގެއްލުން އަޅާކިޔުމެވެ. ފްލައިޓް ޝެޑިއުލްތައް ރަނގަޅުވުމަކީ ދަތުރުފަތުރު ފަސޭހަވާނެ ކަމެކެވެ. އަދި ހޮޓާތަކުން ކާބަން މަދުކުރުމަށް އަޅާ ފިޔަވަޅުތަކަކީ ތިމާވެއްޓަށް އެދެވިގެންވާ ކަމެކެވެ. ނަމަވެސް، މިއިން އެއްވެސް ކަމަކީ އިތުރު ފްލައިޓެއްގެ ދަތުރު ހުއްޓުވުނު ކަމުގެ ހެއްކެއް ނޫނެވެ.

އަނެއްކާވެސް ޔޫރަޕުގެ ދެމަފިރިންގެ މިސާލަށް ބަލަމާ ހިނގާށެވެ. އެމީހުން އެއް ދަތުރުން އަށް ރޭ ހޭދަކުރުމަށް ނިންމައެވެ. މީގެ ސަބަބުން އެމީހުންނަށް ރާއްޖޭގެ ތަޖުރިބާ ފުރިހަމައަށް ލިބި، ރިސޯޓަށް އެއް ޒިޔާރަތުން ގިނަ ރޭތަކެއް ވިއްކެއެވެ. މި ނިންމުމަކީ ކުރު ދެ ދަތުރުގެ ބަދަލުގައި ނިންމި ނިންމުމެއް ނަމަ، އޭގެ ސަބަބުން ތިމާވެއްޓަށް ބޮޑު ފައިދާއެއް ކުރާނެއެވެ. ނަމަވެސް، މިއީ އެމީހުން ކޮންމެހެން ވެސް ކުރަން އޮތް އެންމެ ދަތުރަކަށް އިތުރުކޮށްލި ހަތަރު ރޭ ކަމުގައިވާ ނަމަ، ލިބޭ ފައިދާ ތަފާތެވެ. އެ ހާލަތުގައި މަދުވަނީ ރެއަކަށް ޖެހޭ ކާބަންގެ ނިސްބަތެވެ؛ ޖުމްލަކޮށް ޖައްވަށް ބޭރުވި ކާބަންގެ މިންވަރެއް ނޫނެވެ.

އަޅުގަނޑުމެން ވިސްނަންވީ އެންމެ މުހިންމު ނުކުތާއަކީ، ފަތުރުވެރިކަމުގެ ވިޔަފާރި ހިންގުން ހަރުދަނާވުމާއި، ތިމާވެއްޓަށް ލިބޭ ގެއްލުން ހަގީގަތުގައި ވެސް ކުޑަވުމަކީ މުޅިން ތަފާތު ދެ ކަމެއްކަން ދެނެގަތުމެވެ. ފަތުރުވެރިން ހޭދަކުރާ ރޭތަކުގެ އަދަދުން އެނގެނީ އެ މަންޒިލެއްގެ ތަޖުރިބާ ލިބުނު ފުންމިނެވެ. އަދި ދަތުރުތަކުގެ އަދަދުން ހާމަވަނީ އެތަނަށް ދިއުމަށް ތިމާވެއްޓަށް ކުރި ހޭދައެވެ. ޒިންމާދާރު ސްޓްރެޓެޖީއަކަށް މި ދެ ކަންތައް ވެސް މުހިންމެވެ.